Giảm trừ gia cảnh là khoản tiền cố định được trừ khỏi thu nhập trước khi tính thuế TNCN. Từ 1/1/2026, mức giảm trừ tăng 41% theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 - đây là đợt nâng lớn nhất kể từ năm 2020.
Mức giảm trừ gia cảnh 2026
Giảm trừ bản thân: 15.500.000 đồng/tháng (186.000.000 đồng/năm) - áp cho mọi cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương / tiền công / kinh doanh, bắt buộc và tự động.
Giảm trừ người phụ thuộc: 6.200.000 đồng/người/tháng - chỉ áp khi cá nhân đăng ký người phụ thuộc với cơ quan thuế và có hồ sơ đầy đủ.
So với 2025 (11 triệu và 4.4 triệu), mức mới tăng +4.5 triệu cho bản thân và +1.8 triệu cho mỗi người phụ thuộc - tổng cộng đỡ thuế đáng kể cho gia đình có 1-2 con.
Ai được tính là người phụ thuộc?
Theo quy định hiện hành (Thông tư 111/2013 và sửa đổi), 4 nhóm sau được đăng ký người phụ thuộc:
Nhóm 1 - Con:
- Con dưới 18 tuổi (kể cả con đẻ, con nuôi hợp pháp, con riêng của vợ/chồng).
- Con từ 18 tuổi trở lên bị khuyết tật, không có khả năng lao động.
- Con đang theo học bậc đại học, cao đẳng, trung cấp, học nghề (kể cả ngoài nước) không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không vượt 1.000.000 đồng.
Nhóm 2 - Vợ/chồng:
- Không có khả năng lao động (mất sức 81%+, nuôi con dưới 36 tháng tuổi…) hoặc trong độ tuổi lao động nhưng không có thu nhập / thu nhập ≤ 1.000.000/tháng.
Nhóm 3 - Cha mẹ ruột + bố mẹ vợ/chồng + cha mẹ nuôi hợp pháp:
- Ngoài độ tuổi lao động (nam ≥ 60, nữ ≥ 55) hoặc trong độ tuổi nhưng mất khả năng lao động.
- Không có thu nhập hoặc thu nhập ≤ 1.000.000/tháng.
Nhóm 4 - Người khác phải trực tiếp nuôi dưỡng:
- Anh chị em ruột, ông bà nội/ngoại, cô dì chú bác, cháu ruột - không nơi nương tựa, không có thu nhập.
- Phải có giấy xác nhận của địa phương về việc đang trực tiếp nuôi dưỡng.
Hồ sơ đăng ký người phụ thuộc
Khác với giảm trừ bản thân (tự động), giảm trừ người phụ thuộc cần đăng ký + nộp hồ sơ. Gồm:
1. Mẫu 02/ĐK-NPT-TNCN - đăng ký người phụ thuộc, nộp cho đơn vị trả lương HOẶC cơ quan thuế trực tiếp.
2. Chứng minh quan hệ - bản sao công chứng:
- Con: giấy khai sinh
- Vợ/chồng: giấy đăng ký kết hôn
- Cha mẹ: sổ hộ khẩu / căn cước
- Nhóm 4: giấy xác nhận chính quyền địa phương
3. Chứng minh thu nhập ≤ 1.000.000/tháng (nếu áp dụng): sổ hộ khẩu kết hợp xác nhận không có việc làm, hoặc bản kê khai thu nhập của người phụ thuộc.
4. Chứng minh học vấn (con 18+): bản sao thẻ sinh viên hoặc xác nhận của trường.
Thời gian nộp: trong 3 tháng kể từ khi đăng ký mã số thuế người phụ thuộc. Nếu nộp muộn, giảm trừ chỉ được áp từ tháng nộp hồ sơ trở đi (không hồi tố).
Quy tắc 1 người phụ thuộc - 1 người nộp thuế
Mỗi người phụ thuộc CHỈ được đăng ký giảm trừ tại 1 người nộp thuế duy nhất. Vợ chồng phải thoả thuận xem ai giảm trừ con. Anh chị em không được cùng giảm trừ cha mẹ - chỉ 1 người được áp dụng.
Quy tắc này tránh trùng lặp + thất thoát thuế. Vi phạm bị truy thu thuế + phạt 10-20% số thuế đã giảm trừ sai.
Cách cập nhật người phụ thuộc trong năm
Có thay đổi trong năm - thêm con, người phụ thuộc qua đời, vợ/chồng có việc làm - phải thông báo cho đơn vị trả lương trong 30 ngày. Nếu không:
- Thêm người phụ thuộc -> giảm trừ chỉ áp từ tháng thông báo trở đi.
- Bỏ người phụ thuộc -> bị truy thu thuế từ tháng người đó hết đủ điều kiện.
Cuối năm khi quyết toán, mọi điều chỉnh sẽ được rà soát lại trên portal etax.gdt.gov.vn.
Ngưỡng lương không phải đóng thuế theo số người phụ thuộc
Áp dụng luật 2026 + đóng BHXH 10.5%:
| Số người phụ thuộc | Ngưỡng lương Gross/tháng | Ngưỡng lương Gross/năm |
|---|---|---|
| 0 | 17.318.000 | 207.816.000 |
| 1 | 24.246.000 | 290.952.000 |
| 2 | 31.174.000 | 374.088.000 |
| 3 | 38.101.000 | 457.212.000 |
| 4 | 45.029.000 | 540.348.000 |
Có nghĩa: Marketing Manager lương 30tr/tháng có 2 con đăng ký phụ thuộc -> không phải đóng thuế TNCN trong 2026. Sang 2025 cùng case phải đóng ~1.06tr/tháng.
Tool tính nhanh
[Tool Tính Thuế TNCN 2026](/tools/tinh-thue-tncn) có sẵn ô "Số người phụ thuộc" - default 0, bạn điền 1-2-3 để xem delta thuế thay đổi ngay. So sánh với 2025 cũ side-by-side để thấy nâng giảm trừ giúp đỡ bao nhiêu.
Đọc thêm
- [Cách tính thuế TNCN 2026 - Hướng dẫn chi tiết](/blog/cach-tinh-thue-tncn-2026)
- [5 bậc thuế TNCN 2026 vs 7 bậc 2025](/blog/5-bac-thue-tncn-2026-vs-2025)
- [Lương Gross bao nhiêu thì không phải đóng thuế](/blog/luong-khong-phai-dong-thue-2026)
Bình luận
Chia sẻ ý kiến của bạn - bình luận hiện ngay sau khi gửi.
Để lại bình luận
Email không bắt buộc, không hiện công khai. Bình luận đăng tức thì - hãy giữ tinh thần xây dựng.